Co zrobić, kiedy Twoja nieruchomość zostanie przeznaczona pod drogę?

W oparciu o obowiązujące przepisy prawa, gmina może w pewnych sytuacjach odebrać właścicielowi część jego nieruchomości, przeznaczając ją pod drogę publiczną. Jak postępować w takiej sytuacji? Na te pytania odpowiada Robert Tomaszewski – Prezes Zarządu firmy Saveinvest Sp. z o.o. – portal www.saveinvest.pl.

Planowanie przestrzenne – zadanie gminy

Zgodnie z ustawą z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, gmina ma za zadanie kształtować i prowadzić politykę przestrzenną na swoim terenie. Obejmuje to uchwalanie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Gmina może stwierdzić, że dla jej rozwoju konieczna jest realizacja inwestycji drogowej, która może wiązać się z wywłaszczeniem części prywatnej nieruchomości. Co zrobić w takiej sytuacji? Właściciel ma kilka opcji.

Możliwe skutki wywłaszczenia

Utrata części nieruchomości może znacząco ograniczyć lub uniemożliwić korzystanie z niej zgodnie z dotychczasowym przeznaczeniem. Może tak się stać, gdy inwestycja drogowa zajmuje dużą część działki lub przebiega przez jej środek. Inny możliwy skutek to obniżenie wartości działki, na przykład gdy planowana droga związana jest z budową oczyszczalni ścieków. Takie sąsiedztwo może zniechęcić potencjalnych nabywców i wpłynąć na cenę nieruchomości.

Jakie działania może podjąć właściciel?

Właściciel ma prawo do dwóch działań: może wystąpić o wykupienie części lub całości działki przez gminę albo żądać odszkodowania. Odszkodowanie ma odpowiadać wartości strat wynikających ze zmiany planu zagospodarowania przestrzennego, ale nie obejmuje utraconych korzyści. Gmina może również zaproponować inną działkę w zamian. Jeśli właściciel zgodzi się na zamianę, konieczne będzie sporządzenie aktu notarialnego. Warto ustalić, że koszty sporządzenia aktu poniesie gmina.

Sprzedaż nieruchomości a odszkodowanie

Właściciel może także zdecydować się na sprzedaż nieruchomości. Jeśli transakcja będzie mniej korzystna z powodu zmiany planu zagospodarowania przestrzennego, właściciel może domagać się odszkodowania. Powinno ono stanowić różnicę między wartością nieruchomości sprzed zmiany planu a ceną sprzedaży. Jeśli jednak sprzedaż nie dojdzie do skutku, odszkodowanie nie zostanie przyznane – dodaje Robert Tomaszewski.

Możliwa droga sądowa

Jeżeli nie uda się dojść do porozumienia z gminą, właściciel może złożyć pozew do sądu. Wcześniej jednak musi wezwać gminę do zapłaty odszkodowania lub wykupienia działki. Jeśli gmina nie zareaguje lub nie dojdzie do porozumienia, właściciel może wnieść sprawę do sądu. W postępowaniu cywilnym sąd oceni wartość szkody i związek przyczynowy między zmianą planu a poniesioną szkodą. W sprawie może zostać powołany biegły sądowy, który ustali wartość odszkodowania. W przypadku przegranej, właściciel poniesie koszty opinii biegłego.

Warto walczyć o swoje prawaZaniedbania gmin w przyznawaniu uczciwego odszkodowania lub wykupu nieruchomości są powszechne, powodując straty po stronie właścicieli. Warto domagać się swoich praw, nawet jeśli wymaga to wystąpienia do sądu. – podsumowuje Robert Tomaszewski, Prezes Zarządu firmy Saveinvest Sp. z o.o. – portal www.saveinvest.pl.